حقوق و سینما/ متن پیاده شده ی نقد فیلم ناهید
نویسنده: فاطمه رفعتی
زمان انتشار: ۱۳۹۵/۰۹/۱۲ ساعت چاپ مطلب

 

426331931_118772

🔹 فیلم «ناهید» فیلمی به کارگردانی آیدا پناهنده و نویسندگی مشترک با ارسلان امیری به تهیه کنندگی بیژن امکانیان ساخته سال ۱۳۹۳ است. این فیلم که منتخب بیش از سی فستیوال فیلم جهانی است در ۲۷ آبان ۱۳۹۴ در سینماهای ایران و از ماه فوریه ۲۰۱۶ در بیش از پنجاه سینمای کشور فرانسه توسط کمپانی ممنتو فیلمز و در اسپانیا (کارامل فیلمز) و یونان (استرادافیلمز) اکران شده است.

 

 

🔺 خانم دکتر مظفری:

 خیلی خوشحالم که از این که اینجا حضور دارم. معمولاً این برنامه هایی که برای پخش فیلمه، بعد از این که دو ساعت فیلم پخش می شه دوستان خسته می شن و کاملا خلوت می شه. البته حُسنش اینه که کسانی می مونند که علاقه مندند بحث ها را گوش بدن. این باعث خوشحالیه. من کسب اجازه می کنم از محضر اساتید محترم. ببخشید که حالا به من تکلیف کردن که به عنوان نفر اول صحبت بکنم. عذرخواهی می کنم و از اون جایی که راجع به موضوع حضانت فرمودن که صحبت بکنیم، و احتمالاً خانم دکتر راجع به مباحث اجتماعی ترش صحبت می کنن و آقای دکتر در مورد رویه ی قضاییِ مربوط به این موضوع در خدمتشون خواهیم بود، من وارد اون مباحث نمی شم دیگه. سعی می کنم در محدوده ی خودم این یک ربع رو در خدمت شما باشم.

 در باب حضانت البته قطعا دوستان مستحضر هستن. یه مرور کوتاهی می کنیم صرفاً برای این که موجب سوالات بعدی نشه ببینیم که وضعیت قانونی ما چطوره. و یه نگاهی هم بیاندازیم که بقیه ی کشور های اسلامی و حتی بقیه ی کشور های دنیا در این مسئله چطوری هست وضعیتشون. و بعد راجع به فیلم یه کمی صحبت بکنیم. حضانت را عمدتاً در واقع ما با نگاهی که امروزه داریم اون رو شامل هم نگه داری طفل می دونیم و هم مراقبت و مواظبت اون و هم بخشی تربیت و رشدی که لازم هست کودکان داشته باشند. البته خب گاهی این ها رو از هم تفکیک می کنن یعنی حضانت بیشتر مربوط می شه به اون بعد مادی و جسمانی که مراقبت هایی که لازمه از طفل باید انجام بشه این که به هر صورت باید برای آموزشش و مواردی از این دست هم وقت گذاشته بشه و کسی مسئول این کار باشه. و به هر صورت هم حمایت جسمیه هم حمایت روحی و اخلاقی. که از طرف قاعدتاً کسانی که باعث ایجاد و وجود این طفل شدند باید این کار انجام بشه این خیلی طبیعی هست که کسانی که پدر و مادر یک طفل هستن وظیفه ی نگهداری اون رو هم بر عهده داشته باشند. هیچ کسی در این شک و تردیدی نمی کنه. اما خب لاجرم وقتی که یکی از این دو نفر به دلیل قادر نیستن این کار رو انجام بدن باید این مسئولیت به عهده ی شخص واحدی گذاشته بشه. چون این همکاری و معاضدت دیگه ممکن نیست. گفتیم این بستگی به این داره که به هرصورت از این طفل نگه داری بشه. در نتیجه مجبور می شیم که یک سری ضابطه هایی تعیین بکنیم که اطفالی که به هر دلیلی با یکی از پدر و مادر باید زندگی بکنند یا با شخص دیگری، چطوری می شه وضعیت این ها. در این حالت خب قاعدتاً معیار هایی که قانون ما تعیین کرده شما مستحضر هستین، در ابتدا بیشتر به سمت این رفته بودیم که در سنین پایین اولویت رو با مادر بذاریم بعد که بچه بزرگ تر می شد این اولویت به پدر داده می شد، بعد خب قوانین به تناسب تغییراتی که در جامعه اتفاق افتاد و قاعدتاً به تناسب اون امکانی که طبق قواعد فقه امامیه بود تغییر پیدا کرد تا این که در نهایت به سمتی رفت که تا هفت سالگی این حق تقدم و اولویت به مادر داده شد. در عین حال راجع به ماهیت خود حضانت بحث های مختلفی مطرح شده، ما وقتی داریم صحبت می کنیم از دریچه ی قانون مدنی به چشم یک حق و تکلیف بهش نگاه می کنیم ولی موضوعی نیست که کسی درِش تردید نکرده باشه. یعنی عده ای گفتن که می شه این رو صرفاً یک حق دونست. اگه این طوری بهش نگاه کنیم خب قابل اسقاط هم هست، در حالی که اگه تکلیف باشه قابل اسقاط نخواهد بود. از طرف دیگه برخی تفکیک قائل شدن بین پدر و مادر، گفتن از جانب مادر این یه حقیه و مادر می تونه اون رو اسقاط کنه ولی پدر این امکان رو نداره و حتماً باید انجام بده. این نظری که الآن بهتون گفتم به ویژه در فقه شافعی و حنبلی بیشتر مورد توجه قرار گرفته. ولی با این دیدگاه که بگیم هم حقه و هم تفکیکه و برای هم پدر و هم مادر این ویژگی وجود داره خب قاعدتاً دیگه نمی شه اثبات بشه و حتی نمی شه اون رو در طلاق خُلع به عنوان عِوض قرار داد. چون که در واقع چیزی نیست که قابل انتقال باشه. که شما با انتقال اون بتونین ازش صرف نظر بکنین در ازای چیز دیگری. همون طور که نمی شه در قبال حضانت و نگه داری طفل اجرتی گرفت. قانون مدنی هم خب همین رویکرد رو داشته و همین نظر رو پذیرفته. به ویژه که می بینیم در ماده ۱۱۷۲ الزام می کنه که اگر کسی امتناع کرد از این که فرزندی رو که حضانت به عهدش هست نگهداری بکنه دادگاه او رو ملزم می کنه که این کار رو انجام بده. این نشون می ده که فرقی هم قائل نشده بین پدر و مادر. که به هر صورت این الزام آوری وجود داره. قوانین مربوط به حمایت خانواده هم در واقع همین دیدگاه رو داشتن و در صورتی که امتناع بکنن حتی مجازات های کیفری رو هم در نظر گرفتن. قاعدتاً مدت حضانت هم اون طور که گفته شده تا زمانی هست که فرزند بالغ بشه. ولی با توجه به اون اماره ی بلوغ که در قانون بهش اشاره شده و سن پایینی هست برای دختر و پسر و فرزندان نمی تونن بعد از رسیدن به این سن هم از پس زندگیشون به تنهایی بر بیان قاعدتاً نیازمند حمایت و نگه داری از جانب پدر و مادر هستن. حالا برای دختر خانم ها چه با توجه به اون اماره ی سنی که اومده ۹ سال رو در نظر بگیریم چه با توجه به واقعیت های موجود مثلاً ۱۲-۱۳ سال رو در نظر بگیریم، همین معیار صدق می کنه که نیازمند نگه داری هستن. برای پسران هم همین وضعیت هست. در عین حال، به هر حال حضانت پایان می پذیره با بالغ شدن فرزندان و از اون پس به هر صورت به عنوان یک تکلیف عرفاً این تکلیف وجود داره ولی در این که قانوناً می شه الزام کرد یا نه به نظر می رسه که مصلحت طفل در این هست که باید این کار رو کرد. ولی به هر صورت ساقط می شه. و همون طور که فرزند می تونه تو این سن دیگه خودش انتخاب کنه اگه قرار باشه که زندگی بکنه، اون اولویت ها کنار می ره یا اون تشخیص هایی که به هر صورت دادگاه تشخیص می دن در وهله ی اول، و انتخاب طفل هم به عنوان یه معیار استفاده می شه.

در خصوص این که در دوران ازدواج هر دو نفر مکلف اند که حضانت طفل رو به عهده داشته باشن، باز ترتیب کم تردید کم تری وجود داره و عمدتاً گفتن که تکلیف مشترکه و حق تقدمی وجود نداره ولی خب گاهی اوقات حتی گفته شده که همون دورانی که در دوران ازدواج، پدر و مادر زندگی مشترکی دارند هم یه اولویتی وجود داره بر اساس همین که بالاخره در سنین پایین تر طفل به محبت مادر بیشتر نیاز داره ولی در سنین بالاتر نیازش ممکنه به حمایت های پدر بیشتر باشه. ولی قاعدتاً اگه هر دو باشن خیلی خوبه ولی وقتی مجبوریم که انتخاب بکنیم باید یه سری ضابطه های نوعی رو استفاده بکنیم، یا بریم به سراغ ضابطه های شخصی که قاعدتاً وقتی دادگاه دست به تشخیص می زنه به همون ضابطه ها توجه می کنه ولی انصافاً کار ساده ای نیست. یعنی ما نمی تونیم راه حلی نداشته باشیم اما وقتی قراره راه حلی داشته باشیم این که این راه حل چقدر بتونه مفید باشه آسون نیست. شما در همون فیلمی که ما با هم دیدیم، دیدید که فرض کنید که حالا این زن و شوهر به دادگاه برن و قرار باشه دادگاه راجع بهشون تصمیم بگیره.

اولاً نسبت به کدوم یکی از ویژگی های پدر و مادر دادگاه می تونه که وقوف داشته باشه؟ آشنایی داشته به اخلاق و خصوصیات این ها که بتونه باز رو این تصمیم بگیره کدومشون بهترن یا به قول اون خانم بدترن برای این که در واقع از طفل نگه داری بکنن. یه ویژگی هایی را دیدیم در هر دو نفر که قاعدتاً اگه بخوایم خیلی ایده‌آل نگاه بکنیم هیچ کدوم مناسب نیستن برای این که یک فرزند رو به شکل مناسبی رشد بدن. شما در طول فیلم به کرات می بینین که پدر حالا بحث اعتیادش مطرح می شه، شرط بندی ها و جرائم و تخلفاتی که مرتکب می شه، نوع اخلاقش، عصبی شدنش که همه ی این ها برای فرزند مضره و می بینیم چقدر فرزند هم با همون یکی دو روزی که پیش پدره چقدر تأثیر می پذیره در عین حال مادر رو می بینید که به نوعی یک سرگشتگی ای در تصمیم گیری هاش وجود داره. و به ویژگی ای که من برام عجیب بود که چقدر پررنگ شده دروغ های متعددی که تو همه جا حتی جاهایی که لازم نیست می گه یا خشونتی که گاهی اوقات درش دیده می شه علیرغم مهر فراوان مادری که نسبت به فرزندش داره ولی خب بر خشم خودش هم نمی تونه غلبه بکنه. اگه بخوایم خیلی ایده‌آل نگاه بکنیم باید بگیم هیچ کدوم مناسب نیستن. ولی به هر صورت قطعاً پدر و مادر احتمالاً از بیگانه بهترن. اگه بخوایم انتخاب کنیم باید از بین این ها انتخاب کنیم اما انتخاب آسانی نیست. که اگه ما در نهایت به دادگاه هم بسپاریم کار ساده ای باشه براش که انتخاب بکنه.

اما بحث دیگه ای که توی فیلم هم به صورت پررنگ مطرح بود این بود که در صورتی که مادر ازدواج بکنه اگه حضانت با مادر باشه دیگه نمی تونه حضانتش ادامه پیدا بکنه. موضوعی که در قانون مدنی در ماده ی ۱۱۷۰ مطرح شده اون جا که می گه چه مجنون بشه و چه شوهر کنه در واقع حضانتش از بین می ره. اشاره ای هم نمی کنه به این که ازدواج موقت باشه، منقطع باشه عقد یا این که نکاح دائم باشه که حالا در فیلم این ها به شکلی از هم تفکیک شده بود. شاید به این دلیل تفکیک کرده بودن -اگه حمل بر اشتباه نکنیم- که در صورتی که نکاح منقطع باشه خب زودتر به پایان می رسه و زمانی  تعیین شده باشه طرفین خیلی راحت به پایان می رسونن اون رو در نتیجه خب می تونه به دادگاه اعلام بکنن که الآن دیگه زن شوهر کرده محسوب نمی شه و بیشتر حقوق دان ها و فقها هم معتقد اند که اگر زن شوهر کرده باشه بعدش به هر دلیلی این ازدواج منجر به جدایی بشه چه نکاح دائم باشه چه موقت مثل طلاق باشه فوت باشه، به هر دلیلی بر می گرده حضانت یعنی حقی که داشته بهش بر می گرده در نتیجه شاید خواسته بودن به این موضوع از این جهت نگاه بکنن که ازدواج موقت پایان می پذیره و زن دیگه از این جهت می تونه اثبات بکنه که چون شوهر نکرده در نتیجه فرزندش رو دوباره داشته باشه تا وقتی که حضانت بر عهده ی اون هست. حالا قانونگذار با توجه به این که دقت کرده در این خصوص که ممکنه که پدر و مادر به رغم این که اولویت دارن در نگه داری فرزندشون ولی صلاحیت لازم رو نداشته باشن پیش بینی کرده در مواردی که صلاحیت وجود نداره دادگاه در واقع تشخیص بده که چه کسی صلاحیه از بین پدر و مادر و حالا اگه هیچ کدومشون صالح نبودن شخص دیگری به عنوان این که از فرزند نگه داری بکنه این موارد رو بعضیش رو قانونگذار نام برده البته بیشترش به تمثیله نه این که بگیم حصری هستن که از جمله اعتیاده یا اشتهار به فساد اخلاقه یا ابتلاء به بیماری های روانی، سوء استفاده از طفل اون هایی که فرزندان را در کار و این ها به کار می گیرند، مخصوصاً فحشا و تکدی گری و نظایر اینها، ضرب و جرح های خرج از حد متعارف، همه ی این ها مواردی هستن که بر اساس اون ها کسی که مدعی این موضوع هست و می خواد که طفل رو اون مراقبتش رو بر عهده بگیره می تونه تقاضا کنه دادگاه به این موضوعات رسیدگی بکنه یا این که دادگاه به تقاضای کسان دیگری، اقارب و خویشاوندان دیگش این کار رو انجا بده. این امکان وجود داره. این طور نیست که ما گفته باشیم چون در این سن حضانت به عهده ی پدره، در نتیجه هیچ کس نمی تونه این رو ازش بگیره. ولی همه ی این ها نیاز به تشخیص داره چون یه حقی وجود داره، به همون اندازه که تکلیفه حق هم هست. می خوایم این حق رو بگیریم باید دلایل قاطع و روشنی داشته باشیم که بتونیم این حق رو بگیریم. من برای این که صحبتم خیلی طولانی نشه، یه سری از موضوعات رو دیگه صرف نظر می کنم امیدوارم که این ها از مواردی نباشه که محل سوال و بحث شما باشه یا اگر در سوالات مطرح شد بهش بپردازیم. این رو هم بگم که توی بقیه ی مذاهب اسلامی هم توجه به این موضوع شده که به هرصورت حضانت طفلی که جدای از پدر و مادر زندگی می کنه با کی باشه و غالبشون در دوره ای که حق تقدم با مادر هست که حالا باز معیار های متفاوتی دارن ولی در صورتی که به هر دلیلی مادر نتونه اون کار رو انجام بده حضانت رو بیشتر به عهده ی خویشاوندان مونث گذاشته اند. یعنی حالا مادرِ مادر یا در مواردی مادرِ پدر، که وارد جزئیاتش نمی خوام بشم، اما این رو می خوام بگم که خیلی عجیبه این موضوع و شاید خیلی هم درست نباشه، در ابتدا به نظر می رسه که خب ایده ی خوبیه که در سنین پایین تر خانم ها نگه داری بکنن از طفل در صورتی که پدر وجود داره ولی من فکر می کنم ما با توجه به وضعیت کنونی جامعه مون خودمون هم مراجعه بکنیم به افراد به خانومی که نمی تونه از فرزندش مواظبت بکنه و بهش بگن که کی از فرزندت مواظبت بکنه راضی تری؟ پدر، خویشاوندان پدری، مادربزرگ ها، به صلاح طفل هم به نظر نمی رسه این اولویت هایی که در فقه عامه گذاشته شده که فرزندان با وجود این که پدر زنده هست ولی در دوره ی حق تقدم مادر حق می دن به خویشاوندانی که مونث هستن. این موضوع به نظر من محل انتقاده و شرایط عقلایی تر همونیه که ما در قواعد خودمون داریم.

تو قواعد بقیه ی کشورهای دنیا هم قاعدتاً همین شکله یعنی به پدر و مادر به عنوان کسانی که این تکلیف رو دارن نگاه شده و در صورتی که مجبور بشن که یکی از اون ها عهده دار بشه تشخیص به عهده ی دادگاه گذاشته شده اما ساز و کاری که ما نداریم حالا احتمالاً خانم دکتر بهش اشاره خواهند کرد، اینه که ما اون نظارت اجتماعی رو نداریم که تشخیص بده که وضعیت کنونی طفل چی هست. این که گفتم نمی شه دادگاه اشراف داشته باشه به این که وضعیت طفل در خانواده چطوره خانوادش چه خصوصیاتی دارن برمی گرده به این که ما باید یه سری نهاد های ناظر اجتماعی داشته باشیم که این رو تشخیص بدن و در اختیار بذارن تا بشه بر اساس اون ها تصمیم گرفت. وقتی این رو نداشته باشیم قاعدتاً در واقع تصمیم گیری خیلی سخت خواهد بود آسون نیست که راجع به این موضوعات تصمیم گرفته بشه، من فکر می کنم بیشتر از زمانی که برای من در نظر گرفته شده بود صحبت کردم و چون برای بقیه ی دوستان دیگه هم وقت باشه خیلی مصدع اوقات نمی شم در عین حال موارد دیگه ای هم در فیلم بود که برمی گشت به جرائم مختلفی که در اون جا اتفاق افتاد مثل ازدواج موقتی که سر دفتر ثبتش نکرد و به هر حال این ها همه مجازات های کیفری براش پیش بینی شده. باید ثبت بشه. یه موضوع دیگه هم که در پایان صحبتم می خواستم بهش اشاره بکنم اینه که یه جایی از فیلم این ها گفتن که من چون دقایق فیلم رو هم یادداشت کرده بودم اما فکر می کنم که خیلی وقت می گیره که این ها رو با هم ببینیم گفتن که ما اصلاً توافق کردیم بر سر این موضوع یعنی کاری به اون معیار قانونیش نداشتن که در صورتی که زن شوهر بکنه حضانت رو ازش می شه گرفت، به این بخشش توجه کردن که گفتن توافقمون این بوده که اگه ازدواج کردم فرزند در واقع به پدرش برگرده که ما ماده ی ۴۱ قانون حمایت خانواده به این موضوع توجه کرده که همه ی توافقاتی که راجع به ملاقات، حضانت و سایر اموری که مربوط به نگهداری و سایر امور فرزند باشه ولی بر خلاف مصلحت فرزند باشه این توافقات را دادگاه بهشون ترتیب اثر نمی ده و تصمیم می گیره که به چه نحوی باید اداره بشه. یعنی اگر الآن با این وضع این ها شرط هم کرده باشن در حین طلاق توافقی هم کرده باشن در این موضوع که اگر زن شوهر بکنه فرزند بهش برگرده باز هم دادگاه هست که این تشخیص رو در نهایت می ده که چه کسی صالحه برای این که رسیدگی بشه به امور این فرزند. متشکرم که گوش کردین من دیگه عرضی ندارم، خیلی ممنون.

 

🔺 آقای دکتر رضانیامعلم:

 اولا فیلم ناهید در جشنواره فیلم سال ۹۳ اکران شده است و از سال ۹۳ تا آلان تقریبا دو سال می گذرد و ای کاش که دانشکده های حقوق و محافل حقوقی همراه با قبیله های اجتماعی حرکت بکنند و سایه به سایه پدیده های اجتماعی را تعقیب بکنند. اما این فیلم، نقدهای روان شناسانه، نقد های جامعه شناسانه، نقد های تکنیکی و نقد های فمینیستی شده است. من تمام نقد ها را گشتم و مطالعه کردم (همه نقد ها را ) تا آنجا که در دسترس بود. همه را دیدم هیچ کدام نقد حقوقی نکرده بودند، این فیلم را. پس بنابر این از این جهت تازگی دارد.

نکته اول: لازم بود یک جرم شناس نقد حقوقی می کرد این فیلم را چون واقعیت ان این است که پیش از این که مسائل حقوقی دیگر مطرح باشد، مسائل جرم شناسانه و مباحث ناهنجاری های اجتماعی در این فیلم نمود بیشتری دارند. نکته سوم این که خب واقعیت این است که باید دید مثبت و منفی را با هم همزمان داشته باشیم. این فیلم به نظر من کارگردان آن شجاعت به خرج داد :اولین فیلم بلند ایشان است. یکی یا دو فیلم کوتاه داشتند و مستند هم داشته اند. برای اولین بار یک فیلم بلند را وقتی می سازیم به نطر می رسد یک خانم جوان که اولین فیلم بلند اوست شجاعت رامی رساند. و قابل تقدیر است.

نکته دوم آنکه آمده فیلمی را انتخاب کرده که دغدغه های اجتماعی و نبرد قضایی را به نوعی در فیلم به نمایش میگذارد وهمراه ان معضلاتی که یک زن مطلقه در حقیقت دچار آن می شود، آن را به نمایش گذاشته است. پس رویکرد آسیب شناسانه در این فیلم نکته سوم قابل تحسین در این فیلم است و اما هر چند در این فیلم رویکرد مصلحانه از کارگردان ما نمی بینیم اما رویکرد آسیب شناسانه است. تعریف ها از رویکرد فیلم که من یاد داشت کردم این است که موضوع آن جذاب است، دربرگیرنده جزییات زیادی از مسائل حقوقی است. مباحث دراماتیک و عاطفی و اجتماعی و.. در آن وجود دارد که ما وارد مسائل حقوقی می شویم. کلیت فیلم قابل دفاع به نظر من است و کلیت فیلم می تواند مثبت باشد. اشتباهات فاحش حقوقی در این فیلم کم است و مواردجرم شناسانه آن زیاد است مانند بحث دروغ، بحث منفعت گرایی، بحث بستن سر خود کمک خود به خود را. دیگران برای کمک به خود را (ناهید) بسته برد. به نظر من مستفاد است از فیلم در کلیت آن مسائل جزیی که در فیلم است. نام فیلم ناهید است. ناهید را من گشتم نام ایزد اب، نام یکی از ایزدان زرتشتی است. این رویکرد میخواهد به ما بفهماندکه اتفاقی نیست. یک فلسفه ای را می خواهد به ما بگوید. به علاوه اینکه این خانم ابتدائا می رود به ان پلاژ و در پلاژ را شما نگاه بکنید سمت چپ آن یک نمودار و نمادی از عقاب در فیلم است. این عقاب را من در ادبیات فارسی جست و جو کردم خدای آفتاب است که در هنر پارت و ساسانی عقاب نشانه ی خدای آفتاب است پس اینجا پیکیری از زن را گرفته که آن زن الهه آناهیتا و مادر آب است. ناهید در حقیقت همین معنا را دارد. پس رابطه ی عقاب و ناهید وآفتاب و دریا و بندر انزلی این ها یک تناسب موضوعی و تناسب تاریخی و تناسب فرهنگی ایران دارد که قابل تحقیق است و به ما رویکرد می دهد که چگونه فیلم را تحلیل کنیم و کارگردان چه منظری از فیلم را می خواهد پیش ببرد. مبانی فکری و فلسفی و گرای فعلی او چیست؟ این مهم است. پس فیلم، فیلم مذهبی نیست. با این عنوان که عرض کردم وقتی فیلم مذهبی نیست ایا خلاف شرع هم نیست؟ به ندرت به نظرمن جز در مواردی که نحوه اشنایی ایشان با مسعود را ما نمیفهمیم که چگونه آشنا شدند. قبل از اینکه این عقد را در محضر بخوانند روابط صمیمانه داشتند. این را در رویه قضایی آلان داریم ذیل ماده ۶۳۷ در قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات پرونده های زیادی از حقیقت در دادگستری تهران پخش شده! در این رویه اکثریت نظر آنها این است که روابط نا مشروع مادون زنا از قبیل تقبیل، مضاجعه شامل مکالمه کلامی و تلگرامی و حتی پیامی هم می شود. این که حضوری هم بوده است و این روابط در قالب ماده ۶۳۷ اگر بخواهیم از منظر حقوقی بحث کنیم طرح کنم تعارف نداریم محکوم هم می گفتند و آلان آرای زیادی وجود دارد که من میتوانم همین دادگستری تهران. خب درست است یا نادرست من ارزش گذاری نمی کنم. داریم توصیف می کنیم بنابراین هم قابل بررسی است در چنان که با شوهر سابق خود که نا محرم است و پسر عمه هم هست رابطه صمیمی دارد، کینه ندارد. ایا این میخواهد معرف خانم های ایرانی باشد؟ اگر در فرهنگ ایرانخانمی از یک شوهر طلاق گرفته کینه ندارد؟ از شوهر سابق؟ خیلی عادی بعد تازعه به او می گوید بیا کراوات مرا درست کن در صحنه های فیلم او می گوید: موهایت مش است! این ها همه صمیمیت را می رساند که خلاف شرع است غیر از این بخش من خلاف شرع حادی در فیلم نمی بینم. بحث بعدی راجع به موضوع اصلی فیلم حفظ حضانت است. حضانت را طبق توافق و طلاق توافقی که از شوهر گرفته می خواهد آن را حفظ کند. خب این را به چه وسیله ای می خواهد حفظ کند؟ هیچ راهکاری نشان نمی دهد فیلم به ما. هدف وسیله را توجیه می کند، میخواهد به هر نحوی که شده این حضانت را حفظ کند. ایا واقعا این حضانت را تا اخر فیلم حفظ کرد؟ در حالی که نگاه مادرانه و رویکرد مادرانه که در ابتدای فیلم وجود داشت در انتهای فیلم این رویکرد را از دست می دهد و رویکرد زنانه فیلم پیدا می کند. مهمانی را تنهایی می رود، کنار دریا تنهاست و مسعود می اید پیشش یعنی آغاز یک امید به زندگی جدید که سگی هم اخر می اید! اینجا تغییر از رویکرد مادرانه به رویکرد زنانه. داستان این را تایید نمی کند. چون جنبه روانی فیلم ما را به اینجا نمی رساند. باید به تدریج مقدمه چینی می کرد و ما را به اینجا می رساندواین خلاف موضوع و غرض اصلی فیلم است. این هم نکته دیگر است و به سوال بحث حفظ حضانت پاسخ نداده است. بچه سرگردان شده است. در حقیقت تکلیف او روشن نشد و هم حضانت امیررضا. آن هم مفهوم حضانت در مفهوم بسیار تنگ و مضیق آن در این فیلم تعریف کرده. حضانت دو عنصر اساسی دارد حضانت به معنای نگه داری و حضانت به معنای تربیت که این ها دو عنصر شاکله حضانت است به معنای عام. اما حضانت به معنای خاص همین نگهداری است و تعبیر مرحوم دکتر کاتوزیان در کتاب حقوق خانواده خود دکتر صفایی و دیگر اساتید. حضانت در مفهوم بسیار مضیق خود عبارتست از تهیه غذا و مسکن، لباس، پرستاری که به هرشکل می خواهد این را در کنار خود نگه دارد و اما آن شیوه تربیت را خانم دکتر طرح کرد. شیوه تربیتی که مفهوم و عنصر دیگر حضانت است به عکس دارد تبلیغ می کند به عکس آن دارد نمایش می دهد این هم اشکال دیگر حقوقی فیلم است و پایان فیلم یک پاسخ نهایی برای مسئله حضانت ندارد و این حضانت باید تفکیک شود.

قرارداد حضانت را با شوهر سابق او مطرح نموده و توافق نمودندخب آیا توافقاتش شروط ضمن عقد یا ضمن عمل حقوقی است؟مثل طلاق آیا این شروط لازم اکتفا هست یا نیست؟ قطعا شروطی که خلاف اخلاق حسنه در حقوق خصوصی می باشد شروط نامشروع هستند پس این توافق درست نیست. در فقه ۳ نظریه داریم:

۱٫ حضانت تکلیف پدر و حق مادر است (جواهری)

۲٫ حضانت هم حق و هم تکلیف است

۳٫ حضانت حق مرد است و قابل انتقال می باشد( آشتیانی -کتاب النکاح)

قانون جاری و عادی کشور و خداوند این حق را به من داده، احمد می گوید: وقتی قانون این است توافقات مبنی برسلب حضانت پدر یا مادر یا شوهر نامشروع هست و قابل تکیه نمی باشد ماده ۱۱و ۱۴و ۱۳ نهاد خانواده هم گفته شده در ماده ۱۱و ۱۴و ۱۳ نهاد خانواده در سال ۱۳۹۱ هم این امر گفته شده در حالی که فیلم در سال ۹۲و ۹۳ ساخته شده و در ساخت فیلم باید یک مشاوره حقوقی درباره قانون حمایت از خانواده مشاوره می دادو هم چنین تبصره مصوب ماده واحده هم وجود داشته است. قرارداد سلب حضانت از پدرو مادر و شوهر قابل نقد است و مواد قانونی به ان اشاره شدطلاق توافقی در قانون و فقه وجود ندارد، چیزی من درآوردی است. اولین بار در بند ۱ماده ۸ قانون حمایت از خانواده آمده بود. طلاق توافقی چیزی بود که طرفین توافق میکردند و طلاق می گرفتند. برعده هم توافق می کردند رجوع کنند که این براساس حقوق غرب و حقوق ازادی اراده می باشد و بعد از ان هم دیگر نیومد تا حقوق خانواده جدید ۳۱و طلاق توافقی لفظ آن آمده و آن توافق زوجه می باشد اما اینکه آیا این طلاق رجعی یا بائن است؟ هیچ مشخص نیست. ماهیت طلاق توافقی روشن نیست.

 

 ماهیت ازدواج:

خانم ناهید می گوید به خاطر پول با او ازدواج کردم اول علاقه نداشتم بعد به او علاقه پیدا کردم و عکس او را نگاه میکردم و در پایان زندگی مسعود را انتخاب می کند. ماهیت ازدواج عشق و علاقه است که دراول فیلم ناهید ندارد ودر اخر به وجود می اید اگر موضوع این بود درست بود اما علت عمده فیلم نبود. حق بر تصویر جز حقوق بر شخصیت است. احمد از طریق فیلم میفهمه زنش با مسعود ارتباط دارد. این حق بر تصویر را بدون اجازه قانون نمی توان به نیرو انتظامی نشان دادحالا انجام میشود اماهرچه که انجام میشود دلیل بر قانونی و حقوقی بودن نیست پس حق بر تصویر حق بر شخصیت است و بدون اجازه قاضی نمی توان نشان دادکه خلاف قاعده حقوقی می باشد. ممانعت از اشتغال زن در مواد ۱۱۱۶ و ۱۱۱۸ قانون مدنی، حق آزادی انتخاب زن در انتخاب مسیر زندگی بر اساس آزادی اراده ماده ۳۴۳و ۳۷۹ استقلال و خودبنیادی و تکیه بر اراده خودم مسیر زندگی خودم را تعیین میکنم جز نکات فیلم می باشد. دامن زدن بر مسائل حقوقی زن و بیان مسایل حقوقی زن در سراسر فیلم وجود دارد. از نظر حقوق داخلی مسئله ای نیست هر روزه درگیر هستیم مرد و زن و خانواده دعوا می کنند. امااز منظر حقوق بین الملل و ببیننده بیگانه زن ایرانی سرگردان است، حق انتخاب ندارد، دوشخصیتی است،، زندگی در ایران ارامش ندارد، از منظر داخل قبول دارند امادید بین المللی خوب نیست. بحث یک نوع خلا قانونی در این فیلم نمایش داده شده که اصلا زن حامی قانونی و روان شناسی ندارد یک زن واقعا مقاوم است اما به نظرش نمی رسد به وکیل رجوع کنند. اصلا کاراکتر مرد ها را خشن و بی انگیزه نشان داده. این فیلم فمینیستی نمی باشد زیرا عناصر فیلم فمینیستی را ندارداما برخی جاها به این سمت رفته و برخی جاها خیر. فمینیست ها با صیغه موافق نیستند در حال که فیلم به سراغ عقد موقت رفته است. آیا درگیری بین سنت و مدرنیته است؟خیراین یک درگیری ساده بین گذشته و آینده وخوشبختی و بدبختی می باشدفیلم عمه را یک آدم خشن جلوه داده همچون مادر شوهر قهار ایرانی که این اشکال فیلم از نظر روان شناسی است در شرط عدم ازدواج یک نظریه وجود دارد: میگوید زنی شرط کندبر من زن دوم نیاوری. این شرط عدم ازدواج صحیح است و ازدواج صحیح است و ازدواج دوم مرد باطل است. بقیه فقها شرط عدم ازدواج را نا مشروع و خلاف قواعد آمره می دا نند. آیت الله خویی می گوید شرط عدم ازدواج صحیح است ولی هیچ اثر حقوقی ندارد. آقای دکتر صفایی ذیل بحث ایشان مطرح میکنند که زن باید خسارت بگیرد. در فیلم هم احمد با زن شرط عدم عدم ازدواج کرده است و این از منظر حقوقی قابل بحث است.

 

🔺 کانون جنبش نرم افزاری:

 چرا واقعا باید به واسطه ازدواج مجدد حضانت از مادر سلب شود؟ حتی اگر مصلحت کودک مورد خدشه قرار نگیرد، فلسفه آن چیست؟ و چرا برای پدر هم چنین شرطی در قانون ذکر نشده؟

 

🔺 آقای دکتر رضانیامعلم:

 ارجاع به مقاله آقای میر خلیلی یزدی می دهم. احادیثی را در خلاف این قضیه آورده و این نظریه قابل نقد است. در هین حا ل علت حکم را که قانون مدنی نیزپذیرفته و مبنی بر فقه است. روایت است اما حکم حکم چیست؟ در نگاه عمیق تر به نظر من به نفع زن است اگر بگوئیم با ازدواج زن حضانت سلب نشود. من یکی از کار هایی که انجام می دهم مشاوره خانواده ها ست. در نتیجه اکثر مرد ها از بابت بچه خیالشان راحت می شود و به راحتی زندگی را ترک می کنند و ازدواج مجدد می کنند و دوباره هم راحت تر ازدواج می کنند و هزینه حضانت که اولا با والد یعنی با پدر است. رویه قضائی ماهی ۲۴۹ هزار تومن تعیین می کند و با این مبلغ چطور می توان هزینه او را تامین کرد؟ هزینه لباس، تحصیل، نگه داری و.. لذا مادر بچه مجبور است کار کند و با درگیری هایی که در فیلم هم بود گلاویز نشود. نکته سوم :زن مجبور می شود به خاطر بچه جوانی اش را از دست بدهد و مردان دیگر هم رغبت نمی کنند با این زن ازدواج کنند. مثل مسعود در فیلم که ابتدا گفت وکیل می گیرم تا کار را درست کنم اما بعدش که خرش از پل رد شد!گفت به خاطر هیچی زندگی را جهنم می کنی !من هم مرد هستم و اگر نگویم هم مرد ها قریب به اتفاق مرد های ایرانی اینگونه هستند. تعارف هم نداریم! چون نمی خواهد بچه زن شان را نگه دارند و این باعث می شود بدبختی زن بیشتر شود. پس در نگاه عمیق تر می توان گفت عشق به فرزند، عشق طبیعی و ذاتی است. حب بالذات لایقلل و لا یضیر، از ان طرف زن هم عشق عاطفی و مورد حمایت بودن دارد و نیاز های طبیعی دیگری دارد پس بهتر است این دو را با هم جمع کنیم و بگوییم زن ازدواج کند اما ملاقات های بیشتری برای زن با فرزند قائل شویم و در اختیارش قرار بدهیم یا ابنکه راهکار پیدا کنیم از طریق مشورت با زن ها که چگونه بتوانند هم نیاز عاطفی شان را برطرف کنند و هم عشق به فرزند را هم داشته باشند. نگاه فمنیستی هم مطرح شده و بعضی گفته اند فیلم فمینیستی است بعضی هم مخالف بودند و بنابر این در نگاه عمیق ماده ۱۱۶۹ به نفع زن است که زن برود و ازدواج کند و زندگی اش را نجات دهد و عشق به فرزند را هم تامین کند. البته فیلم پیشنهادی نداده، در قانون هم پیشنهادی نیست و در مقالات حقوق خانواده هم من در این زمینه مقالات خاصی ندیدم که ایا سلب حضانت واقعا سلب حق مادری است یا نه؟ حضانت به مفهوم نگه داری او گرفته شد و حضانت به مفهوم مراقبت، مواظبت، پیگیری تحصیلات فرزند و … از او سلب نشد. در قانون فعلی هم سلب نشده فقط مفهوم نگهداری داری و حضانت به معنای مضیق از او سلب می شود که البته نیازمند راهکار است و باید به دنبال آن بود.

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 ضمن تایید صحبت های آقای دکتر باید گفت در این باره بدین گونه واقعا تکلیفی از دوش زن برداشته می شود و من سال ها است در کلینیک مشاوره حقوقی رایگان با موضوع حقوق خانواده حضور دارم. مساله ای که غالبا با آن مواجه هستیم خانم ها به ویژه بعد از جدا شدن امکان ازدواج دائم برایشان خیلی کم می شود و اکثرا به ان ها پیشنهاد ازدواج موقت می شود و واقعا معضلی است ولی چند نکته وجود دارد:

۱- خیلی جالب بود که من هم چنین حسی نسبت به مسعود درفیلم نداشتم و احساس می کردم که زن در رسیدن به ارضای احساساتش خیلی عجله دارد و مسعود خیلی مردانه و ومغرور میگوید از راه قانونی وارد شویم و حس نمی کردم که می خواهد از زیر بار آن رد شود اما شاید آقایان این را بیشتر درک می کنند و آقایان متوجه می شوند! نکته دیگر اینکه بنا نیست در فیلم برای اینکه نشان دهد حتما به مسائل قانونی اشراف دارد همه مسائل را نشان دهد مثلا گرفتن مجوز برای نشان دادن فیلم به متهم! و خیلی مسائل در فیلم نمیتواند نشان داده شود و مهلت کوتاهی دارد و دست گذاشته روی معضلی مثلی حضانت! چون اشتباهات مکرر یک زن را هم نشان می دهداینکه خیلی جا ها درگیری و بدبختی و گرفتاری هایی به خاطر انتساب های اشتباه خودش است نه اینکه جنس مرد آن را مورد ظلم قرار بدهد! حتی پدر بچه علی الرغم کار هایی که انجام می داد نکات مثبت زیادی داشت و آدم بدی نشان داده نمی شد که بخواهیم بگوئیم نوعا زنان و مردان ایرانی اینطور هستند و آقای دکتر اگر آن شخصیت عمه نبود، خاله هم بود یا حتی یک زن دیگری بود. وقتی بحث تعارض منافع است بحث عمه و خاله و زن دایی و زن برادر نیست! یک جاهایی خانم هایی که جدا می شود لطمات شدید تری از ما در خودشان می خورند. بحث یک سری تفکر و فرهنگ و این ها ست و در مورد ازدواج ها در کیس های زیادی میبینیم.

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 این خاص خانم هایی که جدا میشوند، نیست. من خودم نماینده وزارت علوم در مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک در وزارت دادگستری هستم. تاکیدی که همیشه آنجا دارم و شخصا به عنوان مسئول آموزش پیگیر هستم این است که شما باید در کنار یاد دادن حقوق کودک به والدین و به تمامی کسانی که با کودک سرو کار دارند مهارت های فرزند پروری را نیزیاد بدهید. به پلیس میگوییم مرتکب خشونت نشوید، کنترل خشم را به او یاد بدهیم، اینکه در مصادیقی که پیش می آید چگونه باید رفتار کند را نیز از لحاظ روانشناسی، به او بگوییم. صرف اینکه بگوییم شما حق ندارید مرتکب خشونت بشویدمسئله را حل نمیکند. این معضل است که ما داریم واقعا والدین ما مهارت های لازم برای فرزند پروری را ندارند.

این زن مشکلات و مسائل دیگری هم دارد. خیلی جالب است که مشکلات اجتماعی را نگاه کنید یکی اینکه ساپورت خانواده اش را ندارد، یک مادر بیمار دارد، برادر ش هم اینجا کاملا غایب است ولی به محض اینکه بحث ناموس پیش می آید اولین صحنه ای که دراین فیلم میبینیم این است که می آید و میخواباند زیرگوش این زن که چرا ازدواج موقت کرده. ببینید اینها همه معنادار است در جامعه ما، شما آنموقع که باید اورا حمایت میکردی کجا بودی؟ که حالا آمدی داری ار طبیعی ترین حقش جلوگیری میکنی و به او لطمه میزنی و یا صحنه هایی را میبینیم که میگوید تو اگر مادر بودی این کار را نمیکردی یا آنجایی برادرش به خواهر مسعود که خواهرشوهرش است میگوید : تو مگر خودت زن نیستی، مادر نیستی. حالا انگار او جنایت کرده. ازدواج حق طبیعیش است و بعد هم نهایت تلاش رامیکند که بچه اش را نگه دارد حالا روش درستی برای این کار ندارد. نگاه های دیگران را شما میبنید مثلا نگاه های کارمند هتل به این زن درحالی که یک حق شرعی و قانونی اش است و هیچ خبطی هم صورت نگرفته است. حرف های مرد صاحبخانه، بعضا نیش و کنایه هایی که میزند در این حد که تو چرا به خودت اجازه دادی خواهر زاده ی من را رد کنی و بعد میبینیم که چه بده بستان هایی آنجا انجام میشود و نهایتا به چه مسئله ای ختم میشود.

یک نکته جالب درباره برخورد این آدم با آن دختر یعنی  مبیناست. ببینید یک صحنه ای دارد نمیدانم دقت کرده اید یا نه که این اشخاص درحال برگشت ازمحضربه سوی خانه اند، همه خوشحال اند. این خانم و آقا سوار ماشین اند، مبینا پشت نشسته این افرادپیاده میشوند اما بچه را پیاده نمیکنند. بچه یک کم مینشیند، نگاه میکند و بعد خودش پیاده میشود. یعنی در عین خوشی که دارند بچه یادشان میرود. یک صحنه دیگر دارد، مبینا دارد مسواک میزند و آماده است که بخوابد و اینها شروع میکنند به بحث کردن و اصلا متوجه نمیشوند که مبیناالان به جای اینکه بخوابد، ایستاده ودرحال نگاه کردن به پدرش وناهیداست. صحنه های این چنینی که تاسف باراست من جمله: از بچه غفلت میشود و یا اینکه با بچه لجبازی میکند و بچه را درحیاط کتک میزندکه مثلا چرا گفتی باید مرا ببری بیرون !! اینها همه ناشی از همان عدم مهارت است.

بحث قانونی ای دراین فیلم موجوداست وآن همان توافقاتی است که زن و شوهر در این باره انجام میدهند که قانون حمایت خانواده  تکلیفشان را همانطور که خانم دکتر مظاهری گفتند حل کرده است. این را ما قبلا در قانون مدنی داشتیم که مصلحت طفل باید مدنظر قرار بگیرد ولی بحث این بود که بعد از هفت سالگی که اولویت دیگر با مادر نیست در صورت بروز اختلاف، دادگاه براساس مصلحت طفل نظر میدهد اما در قانون مدنی دیگر بحث حدوث اختلاف مطرح نشده است. یعنی توافقاتی راکه انجام میدهند دادگاه راسا می آید بررسی میکند که آیامصالح فرزنددر نظر گرفته شده است؟  چرا ؟ به دلیل اینکه مرد نمیتواند حقوق مالی خانم را پرداخت کند و اصلا میزان پرداختی هم شاید خیلی مهم نباشدوبسته به شرایط اقتصادی مرد دارد. دراینجا فرزندرواقع وجه المصالحه قرار میگیرد درحالی که ممکن است اصلا مادر صلاحیت نگه داشتن فرزندرا نداشته باشد. فقط به صرف اینکه مرد نمیتواند حقوق مالی را بپردازد فرزندبه مادرسپرده میشودیا اینکه اگر فرزندزیر هفت سال باشد و اولویت با مادر باشد میگوید که بعدا صرف نظر میکنم. بحث اینکه میتواند یا نه؟ یک بحث حق و تکلیف بودن حضانت است. ببینید حضانت حق است از این جهت که هیچکس را نمیتوان از فرزندش محروم کرد. هیچ پدر و مادری را بدون دلیل قانونی نمیتوانیم از اینکه قصد نگهداری فرزندشان راداشته باشند، محروم کرد، از این جهت حق است. نسبت به فرزندتکلیف است. حالا چرا قانونگذار می آید و قراردادهایی را که خلاف مصلحت طفل نباشد را نیز نمیپذیرد ؟ دلیلش این است که اینجا دو تا مکلف داریم، پدر و مادری که حضانت در واقع تکلیفشان است ولی الان در شرایطی هستند که اجتماع این مکلفین برای انجام تکلیفشان امکان پذیر نیست. یعنی  از هم جدا زندگی میکنند. اینجا این قرارداد به علت انتقال اولویت صحیح است، وحق نگهداری از فرزند ساقط نشده است. فرض کنید اصلا در شرایط مساوی هردو صلاحیت دارند، هر دو باید نگه دارند وهردواولویت نگهداری ازفرزند را انتقال میدهند. پس ازاین زاویه میتوانیم بگوییم که این قرارداد ها مشکلی ندارند.

نکته بسیار مهم این فیلم بحث ازدواج این خانم است. ببینید طبق قانون مدنی ما ازدواج مادر میتواند سالب حضانت فرزند بشود ولی حتی قبل از آن هم با توجه به ماده ۱۲ قانون حمایت خانواده، این تفسیر انجام میگرفت، که بحث مصلحت طفل اگرمطرح باشد حتی ازدواج مادر نباید باعث سلب شدن حضانت بشود ولی الان دیگر با وجود ماده ۴۱ قانون حمایت خانواده و همینطور ماده ۴۵ قانون حمایت خانواده که بیان میدارد درکلیه تصمیمات دادگاه ها و مقامات اجرایی، رعایت مصلحت و غبطه  کودک الزامی است. حرف ازدواج مادر عاملی برای سلب حضانت فرزندنیست. مگراینکه واقعا مصلحت فرزند به خطر بیفتد. وقتی در ی موردی شما یک پدرمعتاد داری، یک پدر قمارباز که میرود شرط میبندد و فرزند را با خود  جاهایی میبرد که نباید ببرد. آیا این برای فرزند خطرناک تر است یا اینکه مادری که  با موردی مثل این آدمی که دارید میبینید ازدواج کرده وپذیرای نگهداری  ازفرزند است و هم چنین امکان نگهداری فرزند را نیزدارد؟ آیا اینجا میتوانیم بگوییم باید حضانت را از مادر سلب کنیم به صرف اینکه دارد ازدواج میکند؟! الان که دیگر بحث مصلحت فرزند بحث پررنگی است صرف ازدواج، نمیتواند سالب حضانت باشد. یعنی دادگاه اگر بررسی کندو مصلحت فرزند را در نظر بگیرد نباید به این راحتی به صرف ازدواج حضانت را منتفی کند.

به من گفتند که وقت نیست، من میخواستم یک سری نکات را برایتان درباره حضانت بگویم و بحث مصالح را بیشتر باز کنم که وقتی میگوییم مصالح باید جنبه ایجابی اش را ببینیم، جنبه سلبی اش را ببینیم، مصالح عالی کودک را باید در نظر بگیریم اینکه چه شرایطی میتواند داشته باشد. که الان دیگر فرصت نیست اگر در سوالات مطرح شد، در خدمتتان هستم. تشکر میکنم از توجهی که کردید. سپاس.

 

 

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 چیزی که خانم ها رو در مواقعی واقعا گرفتار می کنه نا آگاهی شونه یعنی حقوقشونو نمی دونن. میرن یه جاهایی حرف هایی میزنن خلاف حقوقشون بعد فکر می کنن قانون داره یه چیزایی رو بهشون تحمیل می کنه

 

🔺 آقای دکتر رضانیا:

 البته خب ببخشید کارگردان باید جهت میداد.

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 آقای دکتر قرار نیست کارگردان بیاد تمام اینا رو بخواد بگنجونه ضمن اینکه حالا اون قسمتی که شما فرمودید ارتباطی به حقوق بین الملل نداره این یه فیلمه که اومده اسیب شناسی کرده یک موضوع رو الان ببینید خود جناب عالی و بنده و خانوم دکتر برداشت های متفاوتی از این داشتیم  اما ضامن برداشت آدم های دیگه نیستیم به ویژه این که به نظر من اینجا نیومده در مورد یه سری مسائل غلو کنه  و با بی انصافی بخواد بهش نگاه کنه

 

🔺 آقای دکتر رضانیا:

 عبارت هایی که گفته چرا هر کس تو این مملکت با یک زن کار دارد به هزار نفر باید حساب پس بدهد؟ اونجایی که خانوم صیادی رو صدا میزنه این عبارتو به کار میبره لزومی هم نداشت بگه

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 آقای دکتر اگه بخوایم حساسیت نشون بدیم یه خانومی که مطلقس…

 

🔺 آقای دکتر رضانیامعلم:

 من اول هم گفتم فیلم مثبته

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 می خوام بگم این چیزایی که گفته غیر واقعی نیست یه خانومی که مطلقس  یا بیوس یکی از مواردی که میگم به خانوم میگم بله تو شرایط سختی هستی حق داری طلاق بگیری واقعا این شرایط…

 

 

🔺 آقای دکتر رضانیامعلم:

 مرد خوب خیلی خوبه لیلا میگه مرد خوب مگه هست؟

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 اتفاقا همه ی این دیالوگا رو یادمه من بار سوم بود این فیلم رو میدیدم یه بار گذاشتم تو دستگاه دیدم احساس کردم دیالوگا یه سریاش نیست شد دوباره گذاشتم تو لپتاپ جلو صورتم که یه جاهایی  جالبه که چون لهجه داشت متوجه نمیشدم از طریق زیر نویس انگلیسی دقت کردم ببینم داره چی میگه کاملا برداشت های من با یک سری مسائلی که شما می فرمایید متفاوته ممکنه که داره تجربه ی اون زن رو نشون میده مرد خوبم پیدا میشه آره از نظر اون این احساسو داره که آره مرد خوبم پیدا میشه ؟ما نمی تونیم دست بذاریم رو یه سری نکات که بگیم اصلا نگیم. یه موقع فکر می کنم که ما ضامن برداشت های دیگران نیستیم آقای دکتر حالا خیلی بحث زیاده

 

🔺 کانون جنبش نرم افزاری:

 یه فرصتی بدیم به سوالاتی که توسط دوستان پرسیده شده؛ خانوم دکتر به نظرتون سرگشتگی مادر به خاطر همین حس موقت بودن حضانتش نیست؟ ینی این عصبانیت هایی که از خودش داره نشون میده رفتار های پرخاشگرانه ناشی از این نمیشه که همش می ترسه که نکنه حضانت فرزندم رو از دست بدم؟

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 ببینید این موضوع همواقعا دخیله وقتی که یک زن ببینید من این نکته رو داشتم میگفتم ما کیسایی که میان پیشمون برای طلاق یه موقع واقعا اصلا خیلی قضیه بغرنجه. ولی من شخصا چون ما در پژوهشکده خانواده یه پژوهشکده بین رشته ای هستیم یعنی چه از اقتصاد دان بگید چه جامعه شناس روان شناس حتی پزشک روان پزشک حقوق دان همه باهم داریم همکاری می کنیم کیسی که میادپیش من برای طلاق من اولین کاری که می کنم این که همین پیامد های طلاق رو بهشون میگم و میگم ببینید فکر نکنید که یه موقع میبینید شما از تحت خشونت و ازار های مرد در میاید تحت خشونت هزاران نفر دیگه قرار میگیرید به خاطر وضعیت جدیدی که پیدا کردید یا اصرار می کنید که بچتونو داشته باشید فقط آقای دکتر تفکیک خوبی کردن بحث حضانت فقط بحث نگه داشتن بچه نیست بحث تربیت و پرورش اون هم هست می خواین این بچتونو داشته باشین به هر قیمتی واین کلی می تونه برای شما شرایطو سخت تر و بدتر کنه و بهشون میگم که تلاشتونو بکنید که این زندگی ای که هستو درست کنید نه این که بشینید صبر کنید و بگید من محکومم به این صبر کردن شما تلاشونو بکنید که زندگیتونو درست کنید به خاطر تبعاتی که طلاق می تونه بعدا براتون داشته باشه اگر نشد دیگه اون موقع میگید تلاشمو کردم نشد دیگه گزینه ای جز این نداشتم خب یه خانومی که بدون حساب کتاب از یه زندگی ای خارج میشه اگه ان موقع یه سرپناهی داشته باشه اگه اون موقع یه حداقل هایی براش فراهم بوده اگه اون موقع بالاخره بچش کنارش بوده الان میاد تو یه شرایط جدیدی که اون حداقل های اقتصادی رو نداره اینجا میاد نیاز های عاطفیش براورده نمیشه بچشم کنارش همین حالت موقتی بودنو داره و استرس ایجاد می کنه بعد این می خواد بین حس مادری ارضای عواطف و احساسات و از طرف دیکه بحث اقتصادی یه تعادل ایجاد کنه خب نمی تونه هر جا رو میچسبه بهش یه جا دیگه لنگ میزنه و همین باعث اون سرگشتگی میشه که ما تو کل فیلم میبینیم.

 

🔺 کانون جنبش نرم افزاری:

 آقای دکتر با توجه به این که فرصت شما محدود هستش آخرین سوال رو از خدمتتون میپرسم. به نظرتون آیا حقوق غیر مالی قابل انتقاله ؟پس چرا حضانت رو که حق غیر مالی هستش منتقل می کنند؟

 

🔺 آقای دکتر رضانیامعلم:

 واقعیتش اینه که همه ی حقوق غیر مالی غیر قابل انتقال نیست بعضیا قابل انتقالن حق است بعضیا حکم است مصادیقش حالا تو حقوق متفاوته این جا حق حضانت رو طبق قانون مدنی ماده ی ۱۱۶۸ که هم حق است هم تکلیف غیرقابل انتقاله اغلب داره انجام میشه خب تو جامعه خیلی چیزا انجام میشه اما اگه همون پدری که قراره حضانت رو منتقل کرد بعدا پشیمون بشه دقیقا میتونه اون قرار داددو توافق قبلی رو بلا اعتبار است معتبر نیست و اگه خانوم قبول نمیکنه میگه من مهرم رو بهت بخشیدم عوض دادم بچه روگرفتم به قول استاد بزرگوار دکتر صفایی که انسان موضوع حق نیست که معامله بشه که. استرداد حضانت رو بخواد دادگاه به نفع مرد حق میدهد اگه زن واگذار کنه زن بعدا پشیمون بشه دادگاه بعدا به نفع زن رای میده البته با رعایت ماده ۴۱ و ۴۵ و به اضافه ی تبصره ی الحاقیه مصوبه ی  مجمع تشخیص مصلحت نظام که ورفه فرزند کدوم طرف تعیین میشه خواسته ی پدر مادر خیلی مهم نیست ورفه رو ما رفاه معنا می کنیم در حقوق انگلیس ما رفاه معنا می کنیم من به نظرم رفاه نیست به زیستی به زیستی بهتر زیستن اعم از رفاه اعم از آسایش و رفاه بچه اونیه که بهتر بچه زیست می کند اگه با مادر بهتر زیست می کند دادگاه باید بده به مادر اگه با پدر بهتر زیست می کند دادگاه باید بده به پدر ملاک اصلی اینه اما در عین حال یه درخواست های این ها اعاده میشه.

به اضافه ی اینکه در اون سوال قبلی اون خانوم ابندا سر گشته بود به خاطر اون حضانت موقت سرگشته نبود چون از اول گفت من آمادگی ندارم و کلا این کاراکتر ناهید رو اینگونه جلوه داده یه سرگشتگی و شخصیت در عین اینکه مقاوم در برابر مشکلات بود از نظر فکری نتونست اون راه درست و انتخاب های درست روداشته باشه  والبته همه ی ما و شما باید قدر پدرو مادرهامونو بدونیم و واقعا برادر خواهر شوهر زن  قطعا مثل پدر مادر نمیشه اگه پدر مادر این خانوم در قید حیات بودن حالا مادرش که مریض بود وضعت زن بهتر از این بود.

 

🔺 خانم دکتر غدیری:

 یه نکته ای من خدمتتون عرض کنم راجع به همین بحث که قابل واگذاری هست یا نه این تو پژوهش های قوه ی قضاییه که مطرح شده بود دو تا نظر هست یکی نظر آقای دکتر که آقای دکتر فرمودند و به درستی هم فرمودند  یه نظر دیگه همون بحث مطالبی که خدمتتون گفتم اینجا پدر از خودش حضانت اصلی رو سلب نکرده اینجا انتقال الویته به خاطر اینکه اجتماع هردو برای انجام این تکلیف ممکن نیست الویت انجام رو اومدن منتقل کردند و پذیرش این توسط ماده ی ۴۱ که میگه اگه خلاف مصلحت طفل نباشه پدیرفته است خودش نشون دهنده ی اینه که این توافق ها رو قانون پذیرفته تو این مورد خاص.

نظرات
تازه‌ترین مطالب
  • انتشار ترجمه مقالات برتر فلسفه حقوق توسط «ترجمان»
  • کتابخانه الکترونیکی «تبصره»
  • دور جدید کارگاه‌های آموزشی پژوهشکده شورای نگهبان
  • معرفی کتاب: عالیجناب پازنر، هیولای حقوق‌دان (ترجمان)
  • کنفرانس ملی پدافند غیر عامل در قلمرو فضای سایبر
  • نشست علمی: همکاری های بین نهادی با تاکید بر نقش نهادهای رسمی
  • نشست علمی: بررسی موردی کودک آزاری در نظام آموزشی
  • همایش ملی رفع خشونت علیه زنان؛ چالش ها و راهکارها
  • نشست علمی: منع برده داری نوین
  • سومین جلسه از “کارگاه های آموزشی مهارت های کاربردی وکالت”
  • کارگاه مهارت های کاربردی حقوق جزا
  • نقد حقوقی فیلم «من مادر هستم»
  • نشست علمی: مبانی نظری و کاربردی دولت های محلی
  • نشست علمی: ارزیابی یک دهه فعالیت شورای حقوق بشر (۲۰۱۶_۲۰۰۶ )
  • ششمین نشست از سلسله نشست های مفاخر حقوق ایران
  • جایگاه معرفت شناختی حقوق؛ در جستجوی پارادایم عصری قانون
  • نشست علمی: “بررسی تازه ترین تحولات حقوق قراردادهای فرانسه”
  • کارگاه اصول و ساختار مقاله نویسی
  • انتشار شماره جدید فصلنامه «مطالعات حقوق عمومی» + فایل مقالات
  • نشست علمی: تاملی بر جرم شناسی مدرن، با رویکرد حقوق جزای عصب شناختی
  • فراتر از محکمه / تعارض نام دامنه اینترنتی با علایم تجاری
  • رونمایی از کتاب علوم جنایی تطبیقی در پرتو همکاری های بین‌المللی